Heerlijk, maar zelden gemakkelijk

Carl Philipp Emanuel Bach, de begaafdste van alle Bachzonen, schreef rococomuziek, maar vertikte het om muzikaal behang te maken.

We kennen het Haagse Conservatorium vooral van zijn compositieafdeling. Jarenlang namen aankomende componisten uit binnen- en buitenland les bij Louis Andriessen om zich hier te laten scholen in diens stampende minimalritmes. Er valt echter meer te beleven op dit conservatorium. In dit concert, uit 1988 alweer, horen we de oudemuziekafdeling met haar barokorkest.

Op het programma staat Carl Philipp Emanuel Bach. Een van de grootste namen uit de periode tussen de barok en de Weense klassieken. Maar daarmee doen we hem eigenlijk tekort. In een tijd dat de meeste componisten maar vooral zo eenvoudig en toegankelijk mogelijk componeerden, stapelde Emanuel special effect op special effect. Een stuk moest altijd wel ergens een ongewone invalshoek of een onverwachte wending hebben. Zo werd hij een componist voor kenners. Mozart wist het precies: "Bach is de vader, wij zij de jongens." Wat nou 'overgansfiguur'? Mozart en Haydn mochten willen dat ze zo goed werden, vonden ze zelf!

Het indringendste en persoonlijkste is Bach in zijn klavierwerken. Zijn werken voor orkest doen iets meer concessies aan het publiek, maar alsnog niet te veel. Het publiek blijft bij zijn symfonieën en concerten op het puntje van zijn stoel, omdat je nooit helemaal zeker weet wat Bach nu weer gaat doen. Het Celloconcert in A Wq 172, althans het laatste deel ervan, is wereldberoemd in Nederland en Vlaanderen: het werd jarenlang gebruikt als tune voor het Groot Dictee der Nederlandse Taal.