Narratio Quartet III

Het Narratio Quartet voert ten derden male een laat Beethovenkwartet uit. En niet het gemakkelijkste!

Beethoven, zeker de late Beethoven, is niet de muziek die je op het Festival Oude Muziek verwacht. Het Narratio Quartet is deze uitzondering gegund. Zij leggen zich toe op de vijf kwartetten die Beethoven aan het eind van zijn leven schreef. Stuk voor stuk unieke, sublieme meesterwerken die hun tijd ver vooruit waren. En moeilijk, zeker om helemaal goed te krijgen. Als je er één instudeert, ben je al heel wat.

Deze keer is het de beurt aan opus 130. Net als de vorige keren is er een kort ouder stuk dat als voorgerecht dient; deze keer geen Bachkoraal maar een motet van Gabrieli. Dan begint de hoofdmaaltijd. Strijkkwartet nr. 13 in Bes, opus 130 is een zeer omvangrijk kwartet. Zoals vaker in zijn late jaren gooit Beethoven de gebruikelijke vormschema's compleet om. Er zijn zes delen in plaats van de gebruikelijke vier; Beethoven krijgt dat voor elkaar door twee scherzi en twee langzame delen in te voeren. En dan de finale! Een grote fuga van een dik kwartier, met allerlei bizarre wendingen en ongebruikelijke samenklanken.

Maar zo kent u dit kwartet niet? En die fuga, kwam die niet ergens anders vandaan? Dat kan kloppen. De fuga die dit kwartet afsluit was zo kolossaal, maar vooral zo modern, excentriek en moeilijk, dat zelfs de grootste kenners er niets van begrepen. "De fuga leek wel Chinees", merkte een recensent op, en dat was de algemene teneur. Dus besloot Beethoven een korte, toegankelijke finale te schrijven en de fuga apart uit te geven als Große Fuge, opus 133. Hier wordt het dertiende strijkkwartet gewoon gespeeld zoals Beethoven het ooit bedoeld heeft. Mét de fuga, die in onze eeuw nog altijd luisteraars in verwarring brengt en onze opperste aandacht vereist.