‘Alles ter nagedachtenis aan jou…’, onze serie over Russische muziek van de twintigste eeuw, staat maandagavond 13 december in het teken van heavy metal, de industrialisering.
Direct na de revolutie waren de economische hervormingen nog redelijk liberaal in Lenins Nieuwe Economische Politiek, de NEP van 1921. Na Lenins dood kwamen de vlijmscherpe kanten van de bolsjewistische ambities vanaf 1928 bloot met Stalins Eerste Vijfjarenplan. Ze gingen inderdaad over staal, over de versnelde industrialisering van de boerenrepubliek, en over de collectivisering. Maar ze gingen ook over lijken, veel lijken.
Luistert u op 13 december naar de 29ste aflevering van Oorgetuige.
'Alles ter nagedachtenis aan jou…’ Deze dichtregel van Aleksandr Poesjkin uit 1825 gaf dichteres Anna Achmátova als motto mee aan haar Noordelijke Elegieën, een gedichtencyclus die ze schreef in een van de zwartste perioden van haar land en haar leven, tussen 1940 en 1955. We zitten daarmee ineens in het hart van Rusland in de vorige eeuw, in de Sovjet-Unie tijdens de Grote Vaderlandse Oorlog; en met deze twee grote Russische dichters proberen we ook de ziel van Rusland te naderen.
Want, zoals Aleksandr Herzen zei na lezing van Gogols Dode Zielen: “De Russische ziel had in potentie veel te bieden.”